Zaburzenia w logopedii
Przegląd zaburzeń, które leczymy w naszych praktykach — krótko wyjaśnionych i z dalszymi źródłami. Ten przegląd nie zastępuje diagnostyki; w razie pytań dotyczących Państwa indywidualnej sytuacji chętnie doradzimy osobiście.
Zaburzenia artykulacji
Dzieci nieprawidłowo wymawiają poszczególne głoski, opuszczają je lub zastępują innymi (np. „tanwa" zamiast „ławka"). Dotyczy rozwoju fonetyczno-fonologicznego i jest jednym z najczęstszych powodów zgłoszeń w wieku dziecięcym.
Źródło: Deutscher Bundesverband für Logopädie e.V. (o. D.). Aussprachestörungen.
Zaburzenia rozwoju mowy i języka
Nabywanie słownictwa, gramatyki i/lub rozumienia mowy przebiega wyraźnie z opóźnieniem lub odmiennie w porównaniu z rówieśnikami — często dotknięte jest jednocześnie kilka poziomów językowych.
Źródło: Grohnfeldt, M. (Hrsg.). (2017). Grundwissen der Sprachheilpädagogik und Sprachtherapie. Kohlhammer.
Późny rozwój mowy (Late Talker)
Dzieci, które w wieku około 24 miesięcy mają słownictwo poniżej 50 słów i nie tworzą jeszcze zdań dwuwyrazowych. Część z tych dzieci samodzielnie nadrabia opóźnienie, u części rozwija się zaburzenie rozwoju mowy.
Źródło: Deutscher Bundesverband für Logopädie e.V. (o. D.). Späte Sprachentwicklung (Late Talker).
Dysgramatyzm (zaburzenia nabywania gramatyki)
Trudności w nabywaniu reguł gramatycznych — na przykład w budowie zdań, szyku czasownika, odmianie czy stosowaniu rodzajników i przyimków.
Źródło: Grohnfeldt, M. (Hrsg.). (2007). Lehrbuch der Sprachheilpädagogik und Logopädie. Kohlhammer.
Zaburzenia rozwoju słownictwa
Słownictwo czynne i/lub bierne rozwija się wolniej lub inaczej, niż można by oczekiwać w danym wieku — dzieci rozumieją lub używają wyraźnie mniej słów niż rówieśnicy.
Źródło: Deutscher Bundesverband für Logopädie e.V. (o. D.). Sprachentwicklungsstörungen.
Zaburzenia rozumienia mowy
Mowa nie jest rozumiana w sposób odpowiedni do wieku — dotyczy to pojedynczych słów, struktur zdaniowych lub bardziej złożonych treści i często wpływa również na wyniki w nauce szkolnej.
Źródło: Grohnfeldt, M. (Hrsg.). (2017). Grundwissen der Sprachheilpädagogik und Sprachtherapie. Kohlhammer.
Dysfunkcje oralno-twarzowe / zaburzenia miofunkcjonalne
Zaburzona współpraca mięśni ust, języka i twarzy — na przykład wskutek nieprawidłowej pozycji spoczynkowej języka lub wzorca połykania. Może wpływać na artykulację, ustawienie zębów i rozwój żuchwy oraz dotyczy zarówno dzieci, jak i dorosłych.
Źródło: Deutscher Bundesverband für Logopädie e.V. (o. D.). Myofunktionelle Störungen.
Zaburzenia płynności mowy (jąkanie, giełkot)
Przy jąkaniu płynność mowy jest przerywana przez powtórzenia, wydłużenia lub blokady; przy giełkocie mowa jest pospieszna i niewyraźna. Oba zaburzenia mogą pojawić się w dzieciństwie i utrzymywać się do wieku dorosłego.
Źródło: Deutsche Gesellschaft für Phoniatrie und Pädaudiologie. (o. D.). S2k-Leitlinie: Redeflussstörungen – Stottern, Poltern. AWMF.
Zaburzenia percepcji i przetwarzania słuchowego (APD)
Mimo prawidłowego słuchu obwodowego trudno jest przetwarzać, rozróżniać lub przyporządkowywać sygnały akustyczne — co wpływa na rozwój mowy, uwagę i naukę szkolną.
Źródło: Deutsche Gesellschaft für Phoniatrie und Pädaudiologie. (o. D.). Leitlinie: Auditive Verarbeitungs- und Wahrnehmungsstörungen (AVWS). AWMF.
Zaburzenia głosu (dysfonia)
Głos brzmi chrapliwie, szorstko, jest napięty lub szybko się męczy — z przyczyn organicznych (np. guzki na fałdach głosowych) lub czynnościowych (np. wskutek przeciążenia głosu), zarówno u dzieci, jak i u dorosłych.
Źródło: Deutscher Bundesverband für Logopädie e.V. (o. D.). Stimmstörungen.
Dysleksja (zaburzenia czytania i pisania)
Wyraźne, utrzymujące się trudności w nauce czytania i/lub pisania, których nie można wyjaśnić poziomem inteligencji, nauczaniem ani zaburzeniami sensorycznymi.
Źródło: Arbeitsgemeinschaft der Wissenschaftlichen Medizinischen Fachgesellschaften. (o. D.). Leitlinie: Lese-Rechtschreibstörung. AWMF.
Afazja (zaburzenie mowy)
Nabyte zaburzenie mowy po uszkodzeniu mózgu — najczęściej po udarze — które może dotyczyć rozumienia mowy, wyszukiwania słów, budowania zdań, czytania i/lub pisania. Inteligencja pozostaje przy tym zachowana.
Źródło: Deutsche Gesellschaft für Neurologie. (o. D.). Leitlinie: Rehabilitation aphasischer Störungen nach Schlaganfall. AWMF.
Dyzartria (zaburzenie artykulacji mowy)
Neurologicznie uwarunkowane zaburzenie motoryki mowy — oddychanie, tworzenie głosu, artykulacja i melodia mowy są zaburzone wskutek uszkodzenia układu nerwowego, na przykład po udarze lub w chorobie Parkinsona.
Źródło: Deutsche Gesellschaft für Neurologie. (o. D.). Leitlinie: Dysarthrie. AWMF.
Dysfagia (zaburzenie połykania)
Połykanie śliny, płynów lub pokarmu jest utrudnione lub niebezpieczne — z ryzykiem zachłyśnięcia (aspiracji) i niedożywienia. Występuje często po udarze, w chorobach neurologicznych lub w podeszłym wieku.
Źródło: Deutsche Gesellschaft für Neurologie. (o. D.). Leitlinie: Neurogene Dysphagie. AWMF.
Apraksja mowy
Nabyte zaburzenie planowania i programowania ruchów mowy po uszkodzeniu mózgu — osoby dotknięte wiedzą, co chcą powiedzieć, ale artykulacja nie udaje się w sposób pewny.
Źródło: Deutsche Gesellschaft für Neurologie. (o. D.). Leitlinie: Sprechapraxie. AWMF.
Pytania dotyczące konkretnego zaburzenia?
Chętnie doradzimy, czy leczenie logopedyczne ma sens i jak wygląda droga do niego.